Server side tracking: ölçüm veriniz önce kendi sunucunuzdan geçer.

Bu rehberi, reklam ve analitik panolarındaki sayıların sipariş ya da talep kayıtlarıyla tutmadığını gören, sayfadaki etiket yükünü azaltmak ve hangi platforma hangi verinin gittiğini denetlemek isteyen site sahipleri için yazdık. Server side tracking (sunucu taraflı izleme) üzerine anlattığımız her mekanizma Google’ın Tag Manager sunucu tarafı etiketleme ve Cloud Run belgelerine, Google Ads Yardım Merkezi’ne ve Meta’nın Conversions API (sunucu tarafı olay bildirimi) belgelerine dayanıyor. Ürün adlarını ve ayarları Eylül 2026 itibarıyla kaynaktan doğruladık. Kendi kurulum gözlemlerimizi “Uzman notu” başlığıyla ayrı işaretledik.

Sunucu taraflı izlemede işimiz üç katmanda ilerler: sunucu kapsayıcısını sitenizin alan adında kurup tarayıcı etiketini ona bağlamak; GA4, Google Ads ve Meta bağlantılarını ortak olay kimliğiyle kurmak; izin tercihini ve veri azaltma kurallarını sunucuya taşımak. Web kapsayıcısı, dataLayer ve olay planı tarafını Google Tag Manager sayfamızda anlatıyoruz; bu sayfa sunucu kapsayıcısının derinliğine iner.

Sunucu taraflı izleme nedir, tarayıcıdaki etiketten farkı ne?

Sunucu taraflı izleme, ölçüm olaylarının ziyaretçinin tarayıcısından doğrudan reklam ve analitik platformlarına değil, önce sizin denetiminizdeki bir etiketleme sunucusuna gönderildiği ölçüm mimarisidir. Google’ın belgelerinde bu yapının adı server side tagging’dir (sunucu tarafı etiketleme): sunucu kapsayıcısı ziyaretçinin tarayıcısında ya da telefonunda çalışmaz, sizin denetlediğiniz bir sunucuda çalışır.¹ Sunucu tarafında veri, siz başka bir yere göndermeyi seçene kadar yalnız sizin erişebildiğiniz sunucuda kalır; verinin biçimine ve nereye yönlendirileceğine siz karar verirsiniz.¹

Sunucu kapsayıcısı sayfadaki etiketin yerini tamamen almaz. Tarayıcıdaki Google etiketi olayı yine sayfada yakalar, yalnız hedef olarak sunucunuzun adresini kullanır.¹¹

Sunucu kapsayıcısında bir istek nasıl olaya dönüşür?

Sunucu kapsayıcısına gelen istekleri istemciler (client) karşılar ve olaylara çevirir; bu olaylar web kapsayıcısındakiyle aynı tetikleyici, değişken ve etiket modelinden geçer, tetiklenen etiketler de olay verisini hedeflerine gönderir.¹ İstemciler öncelik sırasıyla çalışır; isteği işleyebilen ilk istemci onu sahiplenir ve sonraki istemciler o istek için çalışmaz.¹ Sunucu kapsayıcısı Google Analytics ve Measurement Protocol istemcileriyle hazır gelir; sitede ise Google etiketi, server_container_url ayarıyla olayları sunucu adresine yollar.¹

Bu modelde tek bir tarayıcı isteği birden çok hedefi besler. Meta’nın Conversions API etiketi, GA4 istemcisinin /g/collect yolunda karşıladığı olay modelini Meta’nın olay şemasına çevirip graph.facebook.com adresine gönderir.⁸ Aynı olay bir tetikleyiciyle GA4 etiketine, bir başkasıyla Google Ads dönüşüm etiketine gider.

Etiketleme sunucusu neden sitenizin alan adında çalışmalı?

Etiketleme sunucusu sitenizle aynı alan adında çalıştığında birinci taraf bağlamı kazanır ve sunucunun yazdığı, daha dayanıklı çerezlerden yararlanabilir.² Sunucu ilk kurulduğunda bulut sağlayıcının verdiği varsayılan adreste çalışır; bu adres veriyi kapsayıcıya ulaştırır ama üçüncü taraf bağlamındadır.² Google üç seçeneği şöyle karşılaştırıyor:²

Google aynı köken seçeneğini önerilen uygulama olarak gösteriyor;² üretim trafiğini göndermeden önce de sunucu kapsayıcısının birinci taraf alan adında kurulmasını ve üretim modunun açılmasını öneriyor.¹ Seçimi sitenin barındırma ve CDN yapısına göre yapıyor, alan adını ve DNS kayıtlarını sizin hesabınızda tutuyoruz.

Etiketleme sunucusu nerede barındırılır, maliyeti neye bağlıdır?

Etiketleme sunucusu kendi Google Cloud projenizde ya da seçeceğiniz başka bir ortamda çalışır;¹ Cloud Run’da maliyet, trafiğin kullandığı kaynağa ve açık tutulan örnek sayısına bağlıdır.⁴ Cloud Run hizmeti Tag Manager’dan otomatik olarak ya da Google Cloud’dan elle kurulabilir.³ Cloud Run kurulumunda iki hizmet açılır: kapsayıcının önizleme özelliğini sağlayan önizleme sunucusu ve canlı trafiği karşılayan etiketleme sunucusu.³ Google, bir sunucu kesintisinde veri kaybı riskini azaltmak için en az iki örnek (instance) çalıştırılmasını öneriyor.³ Aynı belgede iki ile on sunucu arasında ölçeklenen bir kurulumun saniyede 35 ile 350 isteği karşılaması bekleniyor; performans etiket sayısına ve etiketlerin yaptığı işe göre değişiyor.³

GA4, Google Ads ve gelişmiş dönüşümler sunucuya nasıl taşınır?

Olaylar web kapsayıcısından sunucu adresine gönderilir, sunucu kapsayıcısında da GA4 istemcisi, Conversion Linker (dönüşüm bağlayıcı) ve Google Ads Conversion Tracking etiketi kurulur; Google Ads dönüşüm izlemesi bu parçalarla sunucuya taşınır.⁵ GA4 için gereken istemci ve etiket sunucu kapsayıcısında hazır gelir.¹ Web kapsayıcısındaki Google etiketine sunucu adresi eklendiğinde bütün trafik sunucu kapsayıcısına yönelir; GA4’e veri gitmeye devam etsin diye sunucuda bütün olaylarda tetiklenen bir GA4 etiketi kurulur.⁸ Google’ın belgesine göre dönüşüm etiketlerini sunucuya taşımak sayfadaki kodu azaltır ve sayfa yükleme hızına yardım eder.⁵ Kurulumu şu sırayla yapıyoruz:

1. Conversion Linker: Google Ads’in veriyi Tag Manager’a aktarabilmesi için sunucu kapsayıcısına eklenir; Google çoğu durumda bütün sayfalarda (All pages) tetiklenmesini en iyi seçenek olarak gösteriyor.⁵
2. Anahtar etkinlik: satın alma ya da talep, GA4’te anahtar etkinlik olarak tanımlanır ve web kapsayıcısındaki GA4 olay etiketiyle gönderilir.⁵
3. Dönüşüm etiketi: sunucu kapsayıcısında aynı olay adıyla tetiklenir; işlem kimliği, dönüşüm değeri ve para birimi e-ticaret alanlarından otomatik okunur.⁵
4. Değer: gerekirse dönüşüm değeri sunucuda ayrı bir veritabanından, örneğin fiyat ya da kâr verisinden okunur; sunucu kapsayıcısı gelir değerini tarayıcıya dönen yanıtta şifreler.⁵

Gelişmiş dönüşümler (enhanced conversions), dönüşüm anında elde edilen e-posta, telefon, ad ve adres gibi birinci taraf müşteri verisini SHA256 ile tek yönlü karma (hash) hâline getirip Google’a göndererek dönüşüm ölçümünün doğruluğunu iyileştirebilir.⁶ Web için gelişmiş dönüşümler sitedeki çevrimiçi dönüşümlerin, potansiyel müşteriler için gelişmiş dönüşümler ise web formundan gelip sonradan çevrimdışı kapanan satışların ölçümünü iyileştirir.⁶ Karma işlemini veriyi gönderen taraf yapıyorsa veri önce normalleştirilir: baştaki ve sondaki boşluklar silinir, metin küçük harfe çevrilir, telefon numarası E.164 biçimine getirilir.⁶

Tag Manager’da müşteri verisini toplamanın üç yolu var: otomatik toplama, CSS seçicileri ya da JavaScript değişkenleriyle elle yapılandırma ve kodla yapılandırma. Google, biçimi tutarlı veri gönderdiği için doğruluk açısından kod yöntemini öneriyor ve verinin olay etiketine user_data adlı parametreyle eklenmesini şart koşuyor.⁵ Sunucu kapsayıcısında gelişmiş dönüşümler izin verildiğinde çalışır;¹¹ reklam için kullanıcı verisi izni (ad_user_data) reddedildiğinde karma birinci taraf verisi toplanmaz.¹⁰

Meta Conversions API sunucu kapsayıcısına nasıl bağlanır?

Meta Conversions API, sunucu kapsayıcısına Meta’nın yazıp bakımını yaptığı etiket şablonuyla bağlanır.⁸ Meta’nın belgesine göre web kapsayıcısındaki GA4 yapılandırması etiketleme sunucusunun adresini “Send to server container” seçeneğiyle ya da transport_url alanıyla alır, sunucudaki GA4 istemcisi olayı karşılar ve Conversions API etiketi olayı Meta’nın şemasına çevirir.⁸ Eşlemede olay kimliği (event_id), Meta’nın tarayıcı kimliği fbp, tıklama kimliği fbc, external_id ve e-posta, telefon, adres gibi kullanıcı alanları yer alır; kullanıcı alanlarının sunucuya geçmesi için first_party_collection alanı true yapılır.⁸ Etiketleme sunucusu birinci taraf alan adında çalışıyorsa fbp ve fbc kendiliğinden gönderilir; varsayılan alan adında _fbp ve _fbc çerezlerini okuyan değişkenler eklenir.⁸

Meta, en uygun reklam performansı için Conversions API’nin Meta Pixel ile birlikte kurulmasını öneriyor.⁹ Shopify, WooCommerce, Wix ya da BigCommerce gibi e-ticaret altyapılarında Conversions API, Meta’nın iş ortağı entegrasyonuyla da kurulabilir.¹³ Pixel ile sunucu olaylarının reklam tarafındaki etkisini Meta Ads danışmanlığı sayfamızda anlattık. Sunucu tarafında parametre eşlemesi ve tekilleştirme anahtarının nerede üretileceği, kurulumdan önce olay planında yazılı olarak sabitlenir.

Tarayıcı ve sunucu olayı nasıl tekilleştirilir?

Tarayıcıdan ve sunucudan gönderilen bir olay, iki kanalda aynı adı ve aynı olay kimliğini taşıdığında tek olay sayılır. Meta’da Pixel’in eventID alanı Conversions API’nin event_id alanıyla, Pixel’deki olay adı da event_name alanıyla eşleşmelidir.⁹ Tekilleştirme yalnız, belirli bir event_id ile gelen ilk olaydan sonraki 48 saat içinde ulaşan olaylar için yapılır; iki olayın içeriği anlamlı biçimde farklı değilse Meta genellikle önce geleni tercih eder.⁹

Google Ads’te aynı dönüşüm işlemine aynı işlem kimliğiyle iki dönüşüm gelirse ikincisi yinelenen olarak tanınır ve sayılmaz.⁷ Kimliği sabit bir değerle göndermek ters etki yapar: Google Ads bir işlem kimliğinin yalnız ilk örneğini işleyebildiği için dönüşümler ciddi biçimde eksik sayılır.⁷

Sunucu taraflı izleme izin almayı ortadan kaldırır mı?

Hayır; sunucu taraflı izleme ziyaretçiden izin alma ve tercihine uyma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz, yalnız bu tercihi sunucuya taşır. Google’ın izin modu belgesine göre web sitenizde ya da uygulamanızda ve Google’a yüklediğiniz verilerde kullanıcı iznini almak sitenin sorumluluğundadır.¹⁰ İzin modu (consent mode) kendi başına bir izin bandı sunmaz; izin yönetim platformunuzla birlikte çalışır.¹¹

Sunucu tarafındaki akış şöyledir: izin bandı ziyaretçinin seçimini Google etiketine iletir, Google etiketi bu seçimi HTTP isteğine izin parametreleri ekleyerek sunucu kapsayıcısına gönderir, sunucudaki Google ürün etiketleri de gönderdikleri verinin miktarını ve türünü bu tercihe göre ayarlar.¹¹ Bu yüzden izin modu yalnız web kapsayıcısında kurulur.¹¹ Reklam depolama izni (ad_storage) reddedildiğinde sunucu tarafındaki Google Ads dönüşüm etiketi çerez yazmaz ve okumaz.¹¹

Sunucuda hangi veri tutulur, hangisi süzülür?

Sunucuda yalnız platformların ölçüm işi için gereken alanlar etiketlere açılır; geri kalanı platformlara ulaşmadan süzülür. Sunucu kapsayıcısındaki Transformations (dönüştürme kuralları) özelliği, istemcinin ürettiği olay parametrelerini etiketlere açılmadan önce dahil etmeye, dışlamaya ya da değiştirmeye izin verir.¹² Üç kural türü vardır:¹²

• Allow parameters: yalnız açıkça yazılan parametreler etiketlere açılır, yazılmayanlar atılır.
• Augment event: bir parametrenin değeri değiştirilir ya da olaya yeni bir parametre eklenir.
• Exclude parameters: belirli parametreler etiketlerden çıkarılır.

Kurallar bütün etiketlere, belirli etiket türlerine ya da tek tek seçilen etiketlere uygulanabilir ve bir koşula bağlanabilir.¹² İzin listesi kuralı, Google etiketlerinin ihtiyaç duyduğu değerler dahil yazılmayan her parametreyi siler; belge, kuraldan önce etiketlerin hangi parametreleri kullandığının incelenmesini istiyor.¹²

Bu kuralları veri azaltma ilkesiyle kuruyoruz: kullanıcı alanlarının, IP adresinin ve tarayıcı bilgisinin hangi etikete iletileceği ayrı ayrı yazılır. KVKK kapsamındaki aydınlatma metni, çerez tercihleri ve sunucunun çalıştığı bölge gibi kararları kurulumla eşleştiriyor, hukuk danışmanınızın onayına sunulacak biçimde belgeliyoruz.

Sunucu taraflı izleme ne zaman gerekir, ilk 30 gün nasıl geçer?

Sunucu taraflı izleme, reklam bütçesi dönüşüm sinyaline dayanan, aynı olayı birden çok reklam platformuna gönderen ya da sayfadaki etiket yükünü azaltmak isteyen sitelerde gerekir; ilk 30 gün de denetim, mimari, kurulum ve doğrulama haftalarına ayrılır. Tek bir analitik etiketi olan ve reklam vermeyen bir sitede ek sunucunun bakım ve altyapı maliyeti getirisini aşabilir; bunu ilk görüşmede açıkça söylüyoruz.

1. 1. hafta · Denetim: mevcut etiketler ve izin bandı incelenir; platform sayılarıyla sipariş ya da talep kayıtları arasındaki fark çıkarılır.
2. 2. hafta · Mimari ve olay planı: alan adı seçeneği, barındırma bölgesi, hedef platformlar, tekilleştirme anahtarları ve süzülecek alanlar yazılı karara bağlanır.
3. 3. hafta · Kurulum: Google Cloud projesi sizin adınıza açılır, etiketleme ve önizleme sunucusu kurulup alan adına bağlanır; GA4, Google Ads ve Conversions API etiketleri devreye alınır.
4. 4. hafta · Doğrulama: olaylar önizleme modunda uçtan uca izlenir, tekilleştirme ve izin durumları test edilir, maliyet ve günlük ayarları kontrol edilir.

Kimle çalışırsanız çalışın, kurulumdan önce şu soruların yazılı yanıtı olmalı: etiketleme sunucusu hangi alan adında ve kimin Google Cloud hesabında çalışacak, olay kimliği nerede üretiliyor, izin reddedildiğinde hangi etiket ne gönderiyor, sunucu maliyeti nasıl izleniyor. Mevcut ölçüm kurulumunuzu birlikte okumak isterseniz aşağıdan size uygun bir görüşme günü seçebilirsiniz.