Podcast nedir? Markalar için podcast’in işleyişi ve yayın kanalları

Podcast’in anlamı, RSS ile dağıtımı, kayıt ve düzenleme sırası; Spotify, Apple Podcasts ve YouTube’a ekleme, bölüm sayfası hazırlama ve sonuçları ölçme.Püf

Yapay zekâ ile özetle
İçindekiler 0 başlık

Podcast, internette bölümler hâlinde yayımlanan, dinleyicinin bir programı takip ederek yeni bölümlerine ulaştığı ve istediği zamanda dinlediği ya da izlediği, ses veya video biçiminde hazırlanan bir yayın programıdır. Dağıtımda kullanılır.

Biz marka için podcast planlarken önce anlatılacak konuyu ve bunu düzenli sürdürecek ekibi belirleriz. Kayıt, düzenleme, barındırma ve yayın kanallarına ekleme işlerini aynı planın içinde ele alırız. Bölümün sitedeki sayfasını ve ölçümünü de ilk kayıt öncesinde düşünürüz; böylece yayın hazırlığı ses dosyasıyla sınırlı kalmaz.

Önemli

Marka podcast’ini düzenli yayın ve ölçülebilir yönlendirme üzerine kurar, her bölümü sitede okunabilir bir metinle tamamlarız.

22.200“podcast nedir”, Türkiye’de aylık arama; KD 23Semrush TR
4.400“podcast ne demek”, Türkiye’de aylık arama; KD 21Semrush TR
1.900“podcast nasıl yapılır”, Türkiye’de aylık arama; KD 28Semrush TR
1.000“spotify podcast yükleme”, Türkiye’de aylık arama; KD 40Semrush TR

Podcast nedir, podcast ne demek?

Podcast, bölümler hâlinde takip edilen ses veya video programıdır; adı iPod ve “yayın” anlamındaki broadcast sözcüklerinden türemiştir. Dinleyici programı takip ettiğinde yeni bölüm dinleme uygulamasına kendiliğinden gelir. Bölümü kendi seçtiği zamanda dinler ya da izler.

Podcast’in bütünü programı, tek bir yayını ise bölümü ifade eder. Biz programın konusuyla bölümün konusunu ayrı belirleriz. Programın ortak çerçevesini korurken her bölümde hangi soruyu ele alacağımızı yazarız. Böylece bölüm başlığı, dinleyicinin o kayıtta ne bulacağını anlatır.

Biçim olarak tek anlatıcı, konuklu söyleşi, sohbet veya panel, hikâye anlatısı ve video podcast kullanılır. Biz biçimi ekibin anlatım gücüne ve üretim koşullarına göre seçeriz. Konukla konuşacağımız bir bölümün hazırlığını söyleşiye, görüntü üreteceğimiz bir programın hazırlığını video podcast’e göre yaparız.

Telefonda podcast oynatıcısı: kapak, ses dalgası, geçen ve toplam süre, kırmızı duraklat düğmesi.
Şekil 1 — Telefonda podcast oynatıcısı: kapak, ses dalgası, geçen ve toplam süre, kırmızı duraklat düğmesi.

Podcast nasıl çalışır: RSS akışı ne işe yarar?

Podcast, barındırma hizmetinin ürettiği RSS akışının dinleme uygulamaları tarafından okunmasıyla dağıtılır; uygulamalar bu akıştan yeni bölümleri bulup listeler. RSS’in açılımı “Really Simple Syndication”dır. Akışta programın adı, açıklaması, kapak görseli ve her bölümün ses dosyası adresi bulunur.

Biz ses dosyasını barındırma hizmetine yükler, program ve bölüm bilgilerini orada hazırlarız. Dinleme uygulamasına programı eklerken bu bilgileri taşıyan RSS’i kullanırız. Barındırma hizmeti dosyayı ve akışı sağlar; Spotify veya Apple Podcasts gibi kanallar dinleyicinin programa ulaştığı yerdir.

Yeni bölümün dağıtımını kontrol ederken dosyanın barındırıldığı yerle dinleme kanalını birlikte inceleriz. Akıştaki program adı, açıklama, kapak ve bölüm dosyası bilgilerini kontrol eder; ardından bölümün eklediğimiz kanalda listelendiğine bakarız. Bu sıra, kayıt dosyasından dinleyicinin gördüğü bölüme kadar yayını izlememizi sağlar. Bir programa ait RSS adresini, dinleyiciye vereceğimiz web sitesi bölüm bağlantısından ayrı tutarız: biri uygulamaya bilgi taşır, diğeri bölüm sayfasını açar.

Podcast RSS akışının kaynağı: kanal bilgisi ve bölümün ses dosyasını gösteren enclosure satırı vurgulu.
Şekil 2 — Podcast RSS akışının kaynağı: kanal bilgisi ve bölümün ses dosyasını gösteren enclosure satırı vurgulu.

Markalar podcast’i nasıl kullanır?

Markalar podcast’i uzmanlıklarını konuşmayla göstermek ve aynı konuyu farklı içerik biçimlerinde işlemek için kullanır. Biz marka podcast’i planını organik pazarlama çalışmasında anlatılacak konularla birlikte ele alırız. Konuyu, konuşacak kişiyi ve bölüm yapısını baştan belirleriz.

Başlangıç biçimini üretim imkânımıza göre seçeriz. Üç ihtimal var:

  1. Ekipte anlatacak uzman var, konuk yok → Tek anlatıcıyla başlar, uzmanın ele alacağı soruları bölüm konularına ayırırız.
  2. Sektörden konuklara ulaşabiliyoruz → Söyleşi biçimini seçer, konuğun uzmanlığıyla bölümün sorusunu eşleştiririz.
  3. Görüntü üretebiliyoruz ve YouTube’da izleyicimiz var → Video podcast hazırlar, sesle birlikte görüntüyü de üretim planına alırız.

Düzenli yayın takvimini ekibin kayıt ve düzenleme işini sürdüreceği şekilde kurarız. Bölümlerde tutarlı bir yapı kullanır; girişte konuyu açar, konuşmayı belirlediğimiz soru çevresinde ilerletiriz. Konuk değişse de programın ne anlattığı anlaşılır kalır.

Bir bölümü yazıya, kısa videoya ve e-postaya dönüştürürüz. Hazırlık sırasında bu içeriklerde hangi soruyu işleyeceğimizi de belirleriz. Böylece aynı konuşmayı farklı biçimlerde kullanırken her içeriğin anlatacağı konu açık olur.

Podcast nasıl yapılır?

Podcast’i konu ve biçimi belirleyip uygun ortamda kayıt alarak, sesi düzenleyerek ve barındırma hizmetinden yayın kanallarına ekleyerek hazırlarız. İlk bölümde izleyeceğimiz sırayı kayıtla birlikte dağıtımı ve web sitesini de kapsayacak şekilde kurarız.

  1. Konu ve biçimi seçerizBölümün yanıtlayacağı soruyu yazar, tek anlatıcı, söyleşi veya diğer biçimlerden üretimimize uygun olanı belirleriz.
  2. Kayıt ortamını hazırlarızSessiz, yumuşak yüzeyli odayı seçer; mikrofonu ve kulaklığı hazırlayıp deneme kaydı alırız.
  3. Kaydı alırızKonuşmayı kaydeder, yedek kayıt tutarız; uzaktan konukta her iki tarafın kendi sesini ayrıca kaydetmesini sağlarız.
  4. Sesi düzenlerizUzun sessizlikleri, tekrarları ve kesintileri çıkarır, konuşmacıların ses seviyelerini eşitleriz.
  5. Barındırmayı ve RSS’i hazırlarızYayın dosyasını barındırma hizmetine yükler, program bilgilerini ve hizmetin ürettiği akışı kontrol ederiz.
  6. Kanallara eklerizProgramı Spotify, Apple Podcasts ve seçtiğimiz diğer kanallara uygun yöntemle göndeririz.
  7. Bölüm sayfasını tamamlarızSitede özet, oynatıcı ve bölüm metnini yayımlar; bölüm notlarındaki site bağlantılarına UTM ekleriz.

Podcast mikrofonu seçimini kayıt odasıyla birlikte yaparız. Dinamik mikrofon ortam sesini daha az alır; ev ve ofis odasında bu özelliği gözetir, mikrofonu ağıza yakın kullanırız. Kondansatör mikrofon daha hassastır ve yalıtılmış, sessiz odada iyi sonuç verir. Mikrofon türü kadar odanın sessizliğine ve yumuşak yüzeylerine de bakarız.

Deneme kaydını asıl konuşma öncesinde dinleriz. Kendi sesimizle konuğun sesini kontrol eder, ardından kayda geçeriz. Uzaktan söyleşide tarafların ayrı aldığı ses kayıtlarını ve yedek kaydı düzenleme için hazır tutarız.

Ev ortamında kayıt: yankılı odada kondansatör mikrofon yerine ağıza yakın dinamik mikrofon.
Şekil 3 — Ev ortamında kayıt: yankılı odada kondansatör mikrofon yerine ağıza yakın dinamik mikrofon.

Podcast nasıl düzenlenir?

Podcast kaydını uzun sessizlikleri, tekrarları ve kesintileri çıkarıp konuşmacıların ses seviyesini eşitleyerek düzenleriz. Önce kaydı dinler, çıkarılacak yerleri belirleriz. Konuşmanın anlamını koruyarak keser, ardından düzenlenmiş bölümü yeniden dinleriz.

Tekrarları temizlerken aynı düşüncenin yeniden söylendiği kısımlara bakarız. Uzun sessizlikleri kısaltır, kesinti yüzünden yarım kalıp yeniden başlayan konuşmayı toparlarız. Biz düzenlemeyi bölümün belirlediğimiz soruya anlaşılır bir yanıt vermesi için yaparız. Kesilen yerden sonra cümlenin ve konuşmanın devamını birlikte dinleriz.

Söyleşide konuşmacıların ses seviyesini eşitlemek ayrı bir kontroldür. Konuğun sesinden anlatıcının sesine geçerken bölümün nasıl duyulduğuna bakarız. Yayın dosyası çoğunlukla MP3 biçimindedir. Düzenlediğimiz dosyayı barındırma hizmetine yüklemeden önce baştan sona dinler; tekrar, uzun boşluk ve konuşmacılar arasında belirgin ses seviyesi farkı kalıp kalmadığını kontrol ederiz.

Ses düzenleyicide uzun bir sessizlik seçili; kesilecek bölüm kırmızı.
Şekil 4 — Ses düzenleyicide uzun bir sessizlik seçili; kesilecek bölüm kırmızı.

Podcast Spotify’a ve diğer kanallara nasıl yüklenir?

Podcast’i Spotify’da doğrudan barındırarak veya başka barındırıcıdan aldığımız RSS akışını ekleyerek yayımlar; diğer kanallara kendi gönderim yöntemleriyle ekleriz. Eski adı Spotify for Podcasters olan Spotify for Creators, ses ve video podcast barındırır. Programı burada barındırıyorsak RSS akışı ilk bölüm yayımlandığında oluşur.

Apple Podcasts’e gönderimde akışın zorunlu etiketlerini ve kapak görselini kontrol ederiz. Apple Podcasts for Creators’ın gönderim koşulları akışın biçimini ve bölüm kimliğini de kapsar:

RSS 2.0Gönderilecek akışın biçimiApple Podcasts for Creators
1 bölümGönderim için akışta bulunması gereken en az bölümApple Podcasts for Creators
1 GUIDHer bölümün değişmeyen, benzersiz kimliğiApple Podcasts for Creators

Biz akışı hazırladıktan sonra Apple Podcasts Connect üzerinden göndeririz. Her bölümün GUID değerini değişmeyen kimliği olarak koruruz. Kanal seçimini yaparken gönderim yerini ve sonuçlara bakacağımız paneli birlikte kaydederiz.

Tablo 1 — Podcast yayın kanalları
KanalNasıl eklenirÖlçüm paneli
SpotifySpotify for Creators’ta barındırır veya başka barındırıcıdaki programı RSS ile eklerizSpotify for Creators
Apple PodcastsRSS akışını Apple Podcasts Connect üzerinden gönderirizApple Podcasts Connect
YouTube ve YouTube MusicVideo bölümleriyle veya kullanılabildiği ülkelerde RSS akışıyla eklerizYouTube Studio
Web sitesiOynatıcı ve bölüm metni içeren bölüm sayfasını yayımlarızGA4

Google Podcasts kapandı; Google podcast dinlemeyi YouTube Music’e taşıdı. YouTube ve YouTube Music için video bölümleri veya RSS yöntemini değerlendiririz. RSS ile eklemenin bulunduğumuz ülkede kullanılabildiğini YouTube Studio’da kontrol ederiz. Web sitesindeki ölçümü ise sayfaya gelen ziyaret olarak okuruz; bu veri platformdaki dinlenme sayısıyla aynı ölçüm değildir.

Web sitesinde bölüm sayfası neden gerekir?

Web sitesindeki bölüm sayfası, kaydı oynatıcıyla ve konuşulanları okunabilir, aranabilir bir metinle bir arada sunar. Biz her bölüm için başlık, kısa özet, oynatıcı, bölüm metni ve bölümde anılan kaynakların bağlantılarını bir araya getiririz.

Başlıkta bölümün konusunu açıkça yazarız. Özette konuşmanın ele aldığı soruyu belirtir, oynatıcının altına bölüm metnini yerleştiririz. Kaynak bağlantılarını bölümde anlatılanlarla eşleştiririz. Böylece sayfaya gelen kişi kaydı dinler, konuşmayı metinden takip eder ve anılan kaynağa aynı sayfadan ulaşır.

Arama motorları ve yapay zekâ asistanları sayfadaki metni okur. Konuşmayı metne dökmezsek kayıtta anlattıklarımız sitede aranabilir bir metin hâline gelmez. Bölüm metni, yani transkript, bu nedenle sayfanın temel içeriğidir. Biz metnin okunabilirliğini yapay zekâ görünürlüğü çalışmasının da bir parçası olarak ele alırız. Ses dosyasındaki anlatım ile sayfadaki metni birlikte kontrol eder, bölümde geçen açıklamaların yazıda da anlaşılır olmasını sağlarız.

Web sitesindeki bölüm sayfası: oynatıcı ve altında bölüm metni başlığı.
Şekil 5 — Web sitesindeki bölüm sayfası: oynatıcı ve altında bölüm metni başlığı.

Podcast’in başarısı nasıl ölçülür?

Podcast’in başarısını platformların kendi dinlenme ve takipçi verileriyle, bölüm notlarından siteye gelen ziyaretleri ayrı inceleyerek ölçeriz. Spotify for Creators, Apple Podcasts Connect ve YouTube Studio kendi verisini gösterir. Platform rakamlarını birbirine ekleyip tek bir “dinleyici sayısı” üretmeyiz.

Biz önce hangi sonucun sorunlu olduğunu belirler, müdahaleyi buna göre seçeriz. Üç ihtimal var:

  1. Bölümler bulunmuyor → Bölüm başlıklarını dinleyicinin arama diliyle yazar, sitede bölüm sayfası açarız.
  2. Dinleyici erken ayrılıyor → Girişi kısaltır, bölümün asıl konusuna hızlı gireriz.
  3. Dinleyici siteye gelmiyor → Bölüm notlarına UTM’li site bağlantısı ekler, yönlendirmenin getirdiği ziyareti ölçeriz.

Bölüm notlarındaki site bağlantılarına UTM ekler, bu bağlantı parametreleriyle gelen ziyareti GA4’te ölçeriz. Biz dinlenme verisini dinleme kanalında, siteye geçişi web sitesi ölçümünde değerlendiririz. Bölümün bulunması, dinlenmesi ve siteye ziyaret getirmesi için yaptığımız düzenlemeleri ilgili sonuçla karşılaştırırız.

Sonraki bölümün hazırlığında başlık, giriş ve yönlendirme kararlarını bu incelemeye göre veririz. Podcast’i diğer içerik çalışmalarımızla birlikte değerlendirmek için dijital pazarlama yazılarımız içindeki konularla ilişkilendiririz.

Sık sorulan sorular

Podcast nedir?

Podcast, internette bölümler hâlinde yayımlanan ve istenen zamanda dinlenen ya da izlenen ses veya video programıdır. Dinleyici programı takip ederek yeni bölümlere ulaşır.

RSS nedir?

RSS, programın ve bölümlerin bilgisini dinleme uygulamalarına taşıyan akıştır. Barındırma hizmeti bu akışı üretir; uygulamalar okuyarak yeni bölümleri listeler.

Podcast yapmak için hangi mikrofonu seçeriz?

Ev ve ofis odasında ortam sesini daha az alan dinamik mikrofonu değerlendiririz. Kondansatör mikrofonu yalıtılmış, sessiz odayla birlikte düşünürüz.

Spotify’a podcast nasıl eklenir?

Programı Spotify for Creators’ta barındırır veya başka barındırıcıdan aldığımız RSS akışıyla ekleriz. Spotify’da barındırdığımız programın RSS akışı ilk bölüm yayımlandığında oluşur.

Apple Podcasts’e göndermek için ne gerekir?

Zorunlu etiketleri, kapak görselini ve en az bir bölümü içeren RSS 2.0 akışı gerekir. Her bölümün benzersiz GUID değeri değişmez; gönderimi Apple Podcasts Connect’ten yaparız.

Podcast bölüm metni neden hazırlanır?

Bölüm metni, konuşulanları sitede okunabilir ve aranabilir hâle getirir. Arama motorları ve yapay zekâ asistanları sayfadaki bu metni okur.

Cihat Murat Yüksel

Dijital Pazarlama Direktörü

2012’den bu yana strateji, içerik ve teknolojiyi bir araya getiriyorum. markention’da, arama ve yapay zekâ çağında markaların keşfedilmesi, güven kazanması ve tercih edilmesi için çalışıyorum. Başarının ardındaki tavrın, odaklı planlanmış bir organizasyon şemasından beslendiğine inanıyorum. Çalışma biçimimi de bu anlayış üzerine kuruyorum.

Soru & Cevap

0 yorum

Henüz soru yok; ilk soruyu siz sorabilirsiniz.

Yorum yazın

Tanışmak için

Yol haritanızı birlikte çıkaralım. Bilgilerinizi bırakın; ekip sitenize bakıp size dönsün.